Zadania zakładów dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji w zakresie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności i żywienia. Bakuła, Tadeusz. - Życie Wet. 2002 R.77 nr 5 s.261-262 CBR,Warszawa Sygn.C 2396

Bezpieczeństwo zdrowotne żywności opierać się ma w Polsce i innych krajach na systemie kontroli wewnętrznej, wykorzystującej zasady Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP) oraz system Analizy Zagrożeń i Krytycznych Punktów Kontrolnych (HACCP). Jednym z najważniejszych ogniw produkcji zdrowej żywności jest zwalczanie drobnoustrojów, owadów i gryzoni. W zakresie dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji wyspecjalizowało się szereg firm.

Deratyzacja jest to zespół zabiegów mających na celu zwalczanie gryzoni i zabezpieczenie przed nimi chronionych obiektów.

Gryzonie związane z człowiekiem wyrządzają znaczne straty żywności. Codziennie na świecie przybywa około 3,5 mln szczurów, z których każdy zjada dziennie 20 g pożywienia, wydala 20 grudek kału i pozostawia w żywności 16 ml moczu, zanieczyszczając około 30 kg produktu. Sto szczurów spożywa więcej niż tonę suchych produktów w ciągu roku, a 25 szczurów je tyle, ile jeden człowiek. W ciągu roku jedna para myszy domowej pozostawia tam, gdzie żeruje, ponad 10.000 grudek kału i prawie 2 litry moczu.

Gryzonie gryzą napotkane przeszkody ostrymi siekaczami, pokrytymi emalią twardą jak stal (5,5 w skali Moh-a). Szczur wędrowny gryzie z naciskiem 1.700 kg/cm2 i szybkością 1,5-6 ugryzień na sekundę. Gryzonie uszkadzają więc konstrukcje i wyposażenie budynków, zabudowań gospodarskich i magazynów. Niszczą warstwę izolacyjną tych pomieszczeń oraz uszkadzają przewody elektryczne i wodociągowe. W wyniku ich działalności powstają pożary pomieszczeń lub przechowywane produkty są zalewane wodą wydostającą się z uszkodzonych przewodów wodociągowych.

Gryzonie, a w szczególności szczury, przenoszą ponad 60 groźnych chorób, np. gorączkę szczurzą, leptospirozę (chorobę Weila), salmonellozy, dżumę, włośnicę.

W wielu krajach, importowane produkty żywnościowe są badane, czy były produkowane w "obecności gryzoni". Produkty są zwracane eksporterom, jeśli stwierdzi się np. trzy włoski z sierści szczura w 100 g czekolady, albo jeden włos szczura w 50 g mąki pszennej.

Zwalczanie gryzoni jest regulowane Ustawą o porządku i czystości w gminach. Ustawa ta nakłada na właścicieli posesji obowiązek dokonywania okresowych akcji deratyzacyjnych. Zwalczanie gryzoni jest więc obowiązkowe. 

Należy pamiętać, że łatwiej i bezpieczniej jest zapobiegać występowaniu gryzoni niż je zwalczać.